مدیریت بهینۀ منابع انسانی نخبه با بررسی نیازها، موانع و مشکلات و راهکارهای پیشنهادی از دیدگاه خود آنها

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روان شناسی دانشگاه بیرجند

2 دانشیار گروه روان‌شناسی تربیتی دانشگاه الزهرا

چکیده

توسعۀ هر کشوری ریشه در کارآمدی نخبگان آن کشور دارد. هدف پژوهش حاضر، بررسی نیازها، موانع، مشکلات و راهکارهای پیشنهادی نخبگان و برداشتن گامی در راستای مدیریت بهینۀ منابع انسانی نخبه است. رویکرد پژوهش، کیفی از نوع پدیدارشناسی است. جامعۀ پژوهش شامل همۀ نخبگانی است که در سطح بنیاد ملی نخبگان دارای پرونده بوده و شامل 14800 نفر می‌باشند. از روش نمونه‌گیری هدفمند از نوع تغییرات بیشینه استفاده شد و از گروه‌های نُه‌گانۀ نخبگان، درمجموع پنجاه‌وپنج نفر در گروه نمونه قرار گرفتند. داده‌ها به روش مصاحبه نیمه‌ساختارمند گردآوری شد. یافته­ها برای هر نُه گروه در سه بخش مجزای نیازها؛ موانع و مشکلات، و راهکارها با روش کدگذاری رنگی کوربین و استراس تجزیه‌وتحلیل شدند. مقوله‌های هر بخش، برحسب فراوانی هر مقوله که بیانگر اهمیت آن است، ارائه شده است. تعدادی از نیازها و مشکلات برای نُه گروه نخبگان عمومیّت داشته و توجه ویژه‌ای را می‌طلبند و شامل «اشتغال متناسب با توانمندی‌ها؛ تسهیل ادامه تحصیل در مقاطع تحصیلات تکمیلی، بوروکراسی اداری و توجیه‌نبودن دانشگاه‌ها و سایر مؤسسات و سازمان‌های مرتبط با امور نخبگان؛ مشکلات تسهیلات ارائه‌شده توسط بنیاد و بی‌توجهی به نخبگان حوزۀ علوم انسانی» می‌باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Optimizing Human Resource Management through the Identification of their Requirements, Barriers, and Problems: Solutions Presented by the Elites Themselves

نویسندگان [English]

  • leila Talebzade shoshtari 1
  • molook khademi ashkezari 2
1 Psychology, Birjand,Iran
چکیده [English]

The development of all countries is due to the competence of their elites. This research is intended to investigate the requirements, obstacles, problems, and the solutions suggested by the elites, and to take steps to optimize the management of the elite human resources. This is a qualitative phenomenological research. The research population includes all elites at Iran’s National Elite Foundations (INEF), including 14,800 elites having been registered. By a purposive sampling method of maximum change, a total number of 55 elites were selected from the ninth elite groups as the sample. Data were collected by semi-structured interview. The findings were analyzed separately for each of the nine groups in three categories of requirements, barriers, problems and solutions through Corbin and Strauss color coding. The categories of each section are presented in terms of the frequency of each category representing its importance. A number of requirements and problems were common in all nine elite groups requiring special attention. They include: employment in accordance with the capabilities, facilitation postgraduate education, administrative bureaucracy and the lack of universities’ justification, institutions, and organizations of issues relating to elites, problems caused by the deficiency of facilities provided by the INEF, and neglecting the elite of the humanities.

کلیدواژه‌ها [English]

  • human resource management
  • requirements
  • barriers and problems
  • solutions

ازغندی، سید علی‌رضا (1376)، نخبگان سیاسی بین دو انقلاب، تهران: نشر قومس.

افروز، غلامعلی (1365)، دانش‏آموزان تیزهوش و خلاق، پیوند، 88: 287- 299.

آراسته، حمیدرضا و محمودی راد، مریم (1382)، شناسایی، ویژگی‌ها و رشد نخبگان، رهیافت، 34: 12-5.

بختیار نصرآبادی، حسن علی و نوروزی، رضا علی (1385)، بررسی میزان رضایت‌مندی دانشجویان نخبة دانشگاه اصفهان از مؤلفه‌های آموزشی، مجلۀ روان‌شناسی، 10 (2): 247-233.

پیرحاجی، لیلا (1387)، بنیاد پیشبرد علم کویت، رهیافت، 43: 83- 87.

جانعلی‌زاده چوب‌بستنی، حیدر؛ علیوردی‌نیا، اکبر و پورقاضی، شیوا (1393)، بررسی جامعه‌شناختی تمایل به برون‌کوچی نخبگان علمی، راهبرد فرهنگ، 25: 154 – 178.

رفاهی، ژاله (1380)، بررسی برخی از ویژگی‌های دانش‌آموزان تیزهوش در مدارس شیراز، خلاصه مقالات اولین همایش ملی استعدادهای درخشان، 47.

ساری‌خانی، حسن و عزیزیان، سعید (1388)، انجمن پیشبرد علم ژاپن، رهیافت، 44: 69-74.

شاکری‌نیا، ایرج (1388)، رابطة هویت دینی، نگرش مذهبی و سرسختی روان‌شناسی با سلامت روان در نخبگان بسیجی، مجله علوم انسانی دانشگاه امام حسین(ع)، تعلیم وتربیت اسلامی (9). 17(78): 74-53.

شاه‌آبادی، ابوالفضل؛ سپهردوست، حمید و جامه‌بزرگی، آمنه (1391)، تأثیر حمایت از حقوق مالکیت فکری بر مهاجرت نخبگان از کشورهای منتخب درحال‌توسعه و توسعه‌یافته، سیاست علم و فناوری، 17: 98 ـ 87.

شکروی، سمیه و شکروی، عباس (1386)، بنیاد نوآوری کانادا، رهیافت، : 62- 67.

طالبی زیدی، عباس علی و رضایی، جمشید (1388)، بررسی علل مهاجرت نخبگان دانشگاهی از مازندران طی سال‌های 1370- 1380، (پژوهشگر) فصلنامه مدیریت، 6(16): 65-59.

قاضی‌نوری، سید سروش؛ روشنی، سعید و رجب‌زاده، مهسا (1395)، الزامات طراحی و راه‌اندازی شبکه‌ی اجتماعی مجازی اختصاصی برای نخبگان ایرانی، مطالعات فرهنگ ارتباطات، 17(36): 145-173.

مقیمی، سید محمد؛ قلی‌پور، آرین و جواهری‌زاده، ابراهیم (1393)، شناسایی و رتبه‌بندی شاخص‌های کارکنان کلیدی در راستای مدیریت استعدادهای سازمانی، پژوهش‌های مدیریت منابع انسانی، 17: 165-191.

ملکیان بهابادی، محسن؛ محسنی ذنوزی، هاشم و کشاورز، محسن (1388)، کمال‌گرایی و عزت‌نفس در نخبگان علمی، ورزشی و افراد غیر نخب، دانش و پژوهش در روان‌شناسی کاربردی، 41: 147-127.

ممیزی، مهدیه؛ مظلومی، سید سعید، امینی‌پور، محمدرضا و ممیزی، محمد (1391)، مشکلات آموزشی دانشجویان استعداد درخشان دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد در سال 1389، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 12(1): 66-55.

منتظر، غلامعلی؛ ناظمی، امیر و موسوی‌نسب، محسن (1391)، پیامدهای بازاندیشی در مفهوم نخبگی، سیاست علم و فناوری، 18: 26 ـ 17.

موسوی‌راد، سید حامد و قدسیان، حسین (1394)، تحلیل مهاجرت نخبگان و تأثیر سیاست‌های بازدارنده با استفاده از پویایی‌های سیستم، پژوهش‌های مدیریت راهبردی، 21(59): 37-63.

میرترابی، سعید و خاوری، سعید (1393)، علل مهاجرت نخبگان از ایران از منظر اقتصاد سیاسی بین‌الملل (با تأکید بر دهۀ 1380)، تحقیقات سیاسی و بین‌المللی، 19: 199-233.

Carrington, W. & Detragiache, E. (1999). International Migration and the Brain Drain. Social, Political and Economic Studies, 24, 163-171.

Chen, P. Y. & Spector, P. E. (1992). Relationships of work Stressors with aggression. Occupational and Organizational Psychology, 65, 177-184.

Corbin, Y. & Strauss, A. (1990). Grounded Theory Research: Procedures, Canons and Evaluative Criteria. Qualitative Sociology, 13, 3-21.

Creswell, J. W. & Plano Clark, V. L. (2011). Desining and Conducting Mixed Method Research. SAGE Publication.

Hirsch, E. (1994). Improving the managenal effectiveness of higher education institutions, UNAM, IIEP, Paris.

Mayrath, M. C. (2008). Attributions of Productive Authors in Educational. Educational Psychology Review, 20(1), 41–56. DOI 10.1007/s10648-007-9059-y

Morse, J. M. & Richards, L. (2002). Read me first for a user’s guide to qualitative methods. London: Sage.

OECD (2015). Connecting with Emigrants: A Global Profile of Diasporas 2015. OECD Publishing, Paris. DOI: http://dx.doi.org/10.1787/9789264239845-en

Stottok, B., Bergaus, M. & Gorra, A. (2011). Colour Coding: An Alternative to Analyse Empirical Data via Grounded Theory. Proceedings of the European Conference on Research Methods for B; 472-473.

Streubert, H. J. & Carpenter, D. R. (2006). Qualitative Research in Nursing: Advancing the Humanistic imperative (Nursing Research).Lippincott Williams & Wilkins.

World Bank (2016). Migration and Remittances Factbook (3rd edition). advance edition. Available online at http://siteresources.worldbank.org/INTPROSPECTS/Resources/334934-1199807908806/4549025-1450455807487/Factbookpart1.pdf.